ჯერარდ მერკატორის, ყველა დროის უდიდესი კარტოგრაფის, ნამდვილი ისტორია — მას ერეტიკოსად შერაცხეს და სიკვდილით დასჯა მიუსაჯეს.

„გეოგრაფიასა და ქრონოლოგიას შეიძლება ვუწოდო მზესა და მთვარეს, ისტორიის მარჯვენა და მარცხენა თვალს.“

წიგნში „ჯერარდ მერკატორის სამყარო“ ენდრიუ ტეილორი მოგვითხრობს როგორც დიდი ასტრონომისა და მათემატიკოსის ისტორიას, რომელსაც ერეტიკოსად შერაცხეს და სიკვდილით დასჯა მიუსაჯეს, ისე მეცნიერებისა და ხელოვნების ამ უაღრესად საინტერესო შერწყმის ისტორიას — რუკების შექმნას.

ჯერარდ მერკატორი 1512 წელს ფლანდრიაში დაიბადა. დედამიწისა და ვარსკვლავების ზუსტი გლობუსების შექმნასთან ერთად, იგი იყო პირველი, ვინც ნავიგაციისთვის განედისა და გრძედის გამოყენება დაიწყო. მან ასევე შექმნა ყველა დროის ერთ-ერთი ყველაზე ფართოდ გამოყენებული რუკა: მერკატორის პროექცია დღემდე მსოფლიოს გამოსახვის სტანდარტულ მეთოდად რჩება — სწორედ ის გამოსახულებაა, რომელიც რუკაზე მსოფლიოს წარმოდგენისას ყველას გვახსენდება.

სფერული დედამიწის ბრტყელ ფურცელზე გამოსახვის ამ ურთულესი ამოცანის საუკეთესო გადაწყვეტის პოვნა თავისთავად უდიდესი მიღწევა იყო. გეოგრაფები და კარტოგრაფები ამ პრობლემის გადაჭრას საუკუნეების განმავლობაში ცდილობდნენ. თუმცა მერკატორმა უფრო მეტიც გააკეთა: მან შექმნა მსოფლიოს ისეთი რუკა, რომელიც თანამედროვე ეპოქის საფუძვლად იქცა — კონტინენტების ისეთი გამოსახულება, რომელიც ჩვეულებრივი ადამიანისთვისაც ხელმისაწვდომი იყო.

მერკატორის პროექციამდე რუკები ხშირად ილუსტრირებულ ენციკლოპედიებს წარმოადგენდა გაუნათლებელი საზოგადოებისთვის, ხოლო მათზე გამოსახული სამყარო გაცილებით ფართო იყო, ვიდრე თავად კარტოგრაფების ცოდნა და მოგზაურობის გამოცდილება.

სწორედ კარტოგრაფიის ხელოვნებიდან მეცნიერებად გარდაქმნა წარმოადგენს მერკატორის ცხოვრების ისტორიის ფონურ თემას. თხრობა ჰეროდოტესა და სტრაბონის ეპოქიდან იწყება, როდესაც მიიჩნევდნენ, რომ მსოფლიოს განაპირა მხარეებში ზღაპრული არსებები ბინადრობდნენ, და შუა საუკუნეების დიდ mappae mundi-მდე — მსოფლიოს რუკებამდე, რომელთა ცნობილი მაგალითებია ჰერეფორდისა და ებსტორფის რუკები.

ბერძენი გეოგრაფი პითეასი ამტკიცებდა, რომ ბრიტანეთის შორეულ ჩრდილოეთს ეწვია, რათა დაედგინა დასახლებისთვის ვარგისი სამყაროს საზღვრები. მისი მტკიცებით, კიდევ უფრო ჩრდილოეთით დედამიწა, ჰაერი და ზღვა ერთმანეთს ერწყმოდა და ჟელესმაგვარ, მედუზის მსგავს მასას ქმნიდა, რომელშიც სიცოცხლე შეუძლებელი იყო.

„ჯერარდ მერკატორის სამყარო“ შესანიშნავად საკითხავი და უაღრესად მომხიბლავი ისტორიაა ფართო მკითხველისთვის, რომელიც მოგვითხრობს, თუ როგორ ჩამოყალიბდა სამყაროს ის წარმოდგენა, რომელიც დღეს გვაქვს.