არამხატვრული ლიტერატურა
Spice: The 16th-Century Contest that Shaped the Modern World
მე-16 საუკუნის ეპოქალური ბრძოლა სანელებლებით ვაჭრობის გასაკონტროლებლად, რომელმაც ევროპული საზღვაო ექსპედიციებისა და აზიასა და წყნარი ოკეანის რეგიონში დაპყრობების ახალი ეპოქა წარმოშვა.
სანელებლები ადრეული ახალი ეპოქის მსოფლიო ეკონომიკის ერთ-ერთი მთავარი მამოძრავებელი ძალა იყო, ევროპელებისთვის კი ისინი უპრეცედენტო სიმდიდრის წყაროს წარმოადგენდა. მიხაკი და მუსკატის კაკალი ევროპაში მხოლოდ რთული სავაჭრო გზების ქსელის გავლით აღწევდა. ათწლეულების განმავლობაში ესპანელი და პორტუგალიელი მოგზაურები ერთმანეთს ეჯიბრებოდნენ მათი წარმოშობის ადგილის აღმოსაჩენად. თუმცა, როდესაც 1511 წელს პორტუგალიელებმა საბოლოოდ მიაღწიეს ინდონეზიის მოლუკის კუნძულებს — სანელებლების კუნძულებს, ამით კონტროლისთვის სასტიკი ბრძოლა დაიწყეს.
როჯერ კროულის ნაშრომში ნაჩვენებია, თუ როგორ შეცვალა ამ დაპირისპირებამ თანამედროვე მსოფლიო. 1511 წლიდან 1571 წლამდე ევროპულმა სახელმწიფოებმა ერთმანეთთან დააკავშირეს ოკეანეები, შექმნეს უზარმაზარი საზღვაო იმპერიები და საფუძველი ჩაუყარეს გლობალურ ვაჭრობას — ეს ყველაფერი სანელებლების მიწოდებაზე კონტროლის მოპოვების მიზნით.
ავტორს მკითხველი მოგზაურობაში მიჰყავს სევილიის გემთმშენებელი ნავსადგურებიდან წყნარი ოკეანის უსაზღვრო სივრცეებამდე, ინდონეზიის ვულკანური სანელებლების კუნძულებიდან არქტიკულ წრემდე და ჩინეთის სანაპიროებამდე.
ეს არის ისტორიული თხრობა, რომელიც მდიდარია თვითმხილველთა შთამბეჭდავი ჩანაწერებით, თავგადასავლების, გემების დაღუპვისა და ალყების ისტორიებით. სწორედ ამ მოვლენებმა განსაზღვრა პირველი კოლონიური შეხებები და საუკუნეების განმავლობაში შეცვალა მსოფლიო ეკონომიკა.







